Adriaen van de Venne vereeuwigde in deze uit 1625/1626 stammende tekening het biljartspel, zoals dat aan het hof van Prins Frederik Hendrik Prins van Oranje destijds werd gespeeld. Op deze, overigens oudste, biljartprent zijn van links naar rechts te zien: de Winterkoningin, daarnaast Amalia van Solms en Frederik Hendrik.
Het biljarten komt voort uit een vermaak dat zich heel lang geleden op de grond afspeelde, omgeven door een afgebakende zone met opnieuw de paal (koning) en het boogje (of Engelse 'hoop'), zoals uit bijgaande afbeelding uit de 16e eeuw blijkt. Vanwege klimatologische omstandigheden werd het spel naar binnen verplaatst en weer een tijd later werd het op tafelhoogte gebracht.
Aan het Franse hof werd eveneens druk gebiljard, getuige deze gravure waarop o.a. Lodewijk de XI te zien is.
Een afbeelding uit een oud boek met biljarttechnieken.
Een engels café in de 19e eeuw met uiteraard een biljart.
In Frankrijk werd het biljartspel een volksvermaak voor zowel
mannen als vrouwen, zoals te zien is op een olieschilderij van
de fransman Louis-Leopold Boilly
Bovenstaande prenten zijn van Jean Béraud (1849-1935),
getiteld "Le billard" en "Le partie de billard".
Biljarten werd in de jaren 50 en 60 ook veelvuldig op lucifersdoosjes afgedrukt,
waarvan hier twee voorbeelden. Links met de tekst "don't move" (niet bewegen) en
rechts de Nederlandse biljarter Arie Bos
Een reclameuiting voor biljartkrijt van het merk Iris; "Had hij maar
Iris Pastel gebruikt, dan had hij niet door het laken gestoten...".
Een prachtige prent uit 1896 van de hand van Alonzo Perez. De biljartkamertjes uit die tijd zagen er toch beter uit dan die van tegenwoordig :)
Ook voor van Gogh was het biljart een inspiratiebron
Brief aan zijn verloofde: "Liefste, ik wilde dat ik wist
wat ik met mezelf aan moet. Ik mis je en ik heb genoeg van
dit vrijgezellenspel, maar maak je geen zorgen om mij. Ik zal
er aan mee blijven doen om jou te plezieren..."
De achterliggende gedachte bij deze briefkaart is:
Als een duitser zegt dat hij even met het hondje gaat
wandelen, gaat hij meestal linea recta naar de kroeg!
En in dit geval om te biljarten.
"Klein geleerd is groot gedaan". (Duitse briefkaart)
Een serie van drie briefkaarten, waarschijnlijk van
Amerikaanse oorsprong, met wat humoristische
gebeurtenissen rondom het biljart.
"Kijk nou, een echte biljarttafel !..."
Een Franse spotprent waarop "het gewone volk" is
weergegeven als pionnen. Dit in tegenstelling tot het
gebruik van "de Koning" (zie de pagina geschiedenis).
Op deze briefkaart is de (overigens enige) afbeelding
te zien waarvan duidelijk wordt, dat er ook in Engeland
carambole biljart werd gespeeld (zonder pockets).
Aanvullingen? Mail mij s.v.p.!
Mail deze pagina |
Framebreker